Mina'an u ts'aak le k'oja'anil Alzheimer, ba'ale' le cientifico'obo' táan u kaxtiko'ob bix je'el u ts'akik u chíikulil le k'oja'anila'.
Le investigadores xan táan u meyajo'ob ti' le detección temprana ti' le demencia asociada yéetel le k'oja'anil Alzheimer, bey le detección temprana je'el wáantik yéetel le Ts'a'akal.
jump'éel túumben xook ts'íibta'an ti' Frontiers in Aging Neuroscience ku ya'alike' le ácido urofórmico je'el u páajtal u jump'éel biomarcador potencial uti'al u diagnóstico temprano ti' le k'oja'anil Alzheimer.
Le Centros de Control y Prevención de Enfermedades de Estados Unidos (CDC) ku ya'aliko'obe' le demenciao' bey "jump'éel k'aas ti' le memoria, tuukul, wa ch'a'iko'ob decisiones ku interfiere yéetel le meyajo'ob Sáansamal."
Beyxan ti' le k'oja'anil Alzheimer, yaan uláak' bix u yantal demencia je'el bix le demencia yéetel u wíinkilal Lewy yéetel le demencia vascular. Ba'ale' le Alzheimer'o' leti' le bix asab k'ajóolta'an ti' le demenciao'.
Je'el bix u ya'alik le informe 2022 ti' le Asociación ti' le k'oja'anil Alzheimer, yan 6.5 millones máako'ob ti' Estados Unidos ku kuxtalo'ob yéetel le k'oja'anil. Beyxan, le investigadoro'obo' ku páa'tiko'ob u ka'ap'éelchajal le meyaj ku tu ja'abil 2050.
Beyxan, le máaxo'ob yaan k'oja'anil Alzheimer ti'ob je'el u páajtal u yantal talamil ti'ob u luk'iko'ob, u t'aano'ob yéetel u xíimbalo'ob.
Tak tu káajbal u ja'abilo'ob 2000, jump'éel autopsia ka'ach le chen bix ken u yila'al wa juntúul máak yaan ka'ach k'oja'anil Alzheimer wa uláak' bix u demencia.
Je'el bix u ya'alik le Instituto Nacional de Envejecimiento, le j-ts'aako'obo' je'el u páajtal u beetiko'ob jump'éel punción lumbar, xan k'ajóolta'an je'el bix punción lumbar, uti'al u yilik wa yaan biomarcadores asociados yéetel le k'oja'anil Alzheimer.
Le j-ts'aako'obo' ku kaxtiko'ob biomarcadores bey le beta-amiloide 42 (jump'éel componente noj bejo' ti' le placas amiloides ti' le ta ts'o'omej) yéetel je'el u páajtal u kaxtik anomalías ti' jump'éel exploración PET.
"Túumben kaambalilo'ob u imagen, especialmente u imagen amiloide, imagen amiloide PET, yéetel tau PET imaging, ku cha'antik k wil anomalías ti' le ta ts'o'omej ka' jo'op' u yaan máax kuxa'an," tu ya'alaj le profesor ti' toj óolal pública u Michigan yéetel j-ts'aako' Kenneth M., Dr. Langa. Tu kaajil Ann Arbor, máax ma' táakpaj ti' le xooko', tu ya'alaj ti' jump'éel podcast Michigan Medicine ts'oonak.
Yaan ya'ab opciones u ts'aak disponibles utia'al wáantik xu'ulsiko'ob u gravedad le síntomas asma yéetel ralentizar le progresión le k'oja'anil, kex ma' u páajtal u ts'akik.
Je'ebix, juntúul j-ts'aako' je'el u páajtal u ts'áaik ts'aako'ob bey donepezil wa galantamina uti'al u xu'ulul u yantal asma. jump'éel ts'aak ku k'aaba'tik lecanemab je'el xan u chaanbelil u bin u k'oja'anil Alzheimer.
Tuméen le pruebas utia'al u k'oja'anil Alzheimer ko'oj yéetel ma' u páajtal u disponible utia'al tuláakal, yaan investigadores táan u priorizan le detección temprana.
Investigadores ti' le Universidad u Shanghai Jiao Tong yéetel le Instituto Wuxi ti' Innovación Diagnóstica ti' China tu analizaron múuch' le ju'uno' le ácido fórmico bey juntúul biomarcador utia'al u k'oja'anil Alzheimer ti' le orina.
Le científico'obo' tu yéeyajo'ob le compuesto tu particular basado ti' u investigación anterior ti' le biomarcadores k'oja'anil Alzheimer. Ku ya'aliko'ob u metabolismo le formaldehído anormal bey jump'éel característica clave ti' le deterioro cognitivo relacionado yéetel le ts'o'oka'an.
Utia'al le xooko', le aj ts'íibo'obo' tu ch'a'ajo'ob 574 máako'ob ti' le Clínica Memoria ti' le Sexto Hospital Popular ti' Shanghai, China.
tu jatso'ob le máaxo'ob táakpajalo'ob ti' jo'op'éel múuch'o'ob tu yo'olal u meyajo'ob ti' le pruebas ti' función cognitiva; le múuch'o'oba' bino'ob tak le cognición toj tak le Alzheimer:
Le investigadores tu ch'a'ajo'ob muestras u orina le participantes utia'al u niveles ácido fórmico yéetel muestras k'i'ik'el utia'al u análisis ADN.
Ikil u ke'etel u nivelil ácido fórmico ti' Amal múuch', le investigadores tu kano'ob yaan ka'ach diferencias ichil le participantes cognitivamente saludables yéetel aquellos ku bino'ob Ba'axten lo bey parcialmente debilitados.
Le múuch' yéetel biin grado u declive cognitivo yaan ka'ach niveles asab ka'anatako'ob u ácido fórmico ti' le orina u le múuch' cognitivamente saludable.
Beyxan, le máaxo'ob yaan k'oja'anil Alzheimer ti'ob yaan ka'ach niveles significativamente asab ka'anatako'ob ti' ácido fórmico ti' u orina u le máaxo'ob táakpajalo'ob cognitivamente saludables.
Le científicos xan tu kaxtajo'ob u le niveles ácido fórmico urinario bino'ob inversamente correlacionados yéetel pruebas cognitivas ti' memoria yéetel óolal.
"Le niveles ácido fórmico ti' le orina bino'ob significativamente elevados ti' le múuch' diagnóstico [disminución cognitiva subjetiva], ba'ax u k'áat u ya'al u ácido fórmico urinario je'el u páajtal u utilizado utia'al u diagnóstico temprano [u k'oja'anil Alzheimer]," le autores ts'íibtik.
Le ba'ax ku jóok'ol ti' le xooko' jach k'a'anan tumen ya'ab ba'alo'ob, ma' bey u ka'anal u tojol u k'ajóolta'al le k'oja'anil Alzheimer.
Wa uláak' investigación ku ye'esik u le ácido úrico je'el u páajtal u detectar le disminución cognitiva, le je'ela' je'el u páajtal u demostrar u jump'éel prueba ch'a'abil u biilankiltej yéetel asequible.
Beyxan, wa jump'éel prueba beya' je'el u páajtal u yilik le disminución cognitiva asociada yéetel le k'oja'anil Alzheimer, le j-ka'ansajo'ob toj óolal je'el u páajtal u intervenir asab jáan.
Dr. Sandra Petersen, DNP, vicepresidente senior ti' toj óolal yéetel bienestar ti' Pegasus Senior Living, t'aanaj yóok'ol le xooko' ti' jump'éel entrevista yéetel Medical News Today:
"Le k'eexo'ob ti' le k'oja'anil Alzheimer ku káajal kex 20 tak 30 ja'abo'ob bey ma' u diagnóstico yéetel tu menudo ku máan desapercibidos tak ka ku yúuchul loob significativo. K ojel u le detección temprana je'el u páajtal u ts'aik ti' le k'oja'ano'ob asab opciones u Ts'a'akal yéetel le Buka'aj u ba'al u planear utia'al u kanáanil futuro."
"Juntúul avance ti' le prueba (ma' invasiva yéetel barata) disponible utia'al u kaajnáalilo'obo' tu general yaan u beel jump'éel k'eexpajal báaxal ti' le lucha xu'ullsa'al le k'oja'anil Alzheimer," tu ya'alaj le Dr. Peterson.
Le cientifico'obo' ts'oonak tu kaxtajo'ob jump'éel biomarcador je'el u yáantik le j-ts'aako'ob u yojéeltiko'ob Alzheimer ti' jump'éel p'isibij temprana. Le je'ela' yaan u cha'ik ti' le j-ts'aako'obo'...
Ya'ala'al máaxo'ob máano'ob jump'éel túumben xook ti' ch'o'obo' je'el jump'éel k'iin wáantik crear jump'éel prueba k'i'ik'el ku convertirá ti' jump'éel nu'ukulil le detección rutinaria utia'al u Alzheimer yéetel uláak' formas u...
jump'éel túumben xook ku meyajtiko'ob exploraciones cerebrales PET utia'al u predecir le declive cognitivo basado ti' u yaantal proteínas amiloide yéetel tau ti' le ta ts'o'omej, u tu contrario cognitivo...
Bejla'e' le j-ts'aako'obo' ku meyajtiko'ob jejeláas pruebas cognitivas yéetel exploraciones utia'al u diagnosticar le k'oja'anil Alzheimer. Le investigadores ts'o'ok u desarrollado jump'éel algoritmo ku páajtal utilizar ti' jump'éel...
jump'éel séeba'an examen wicho'ob je'el u páajtal u ts'aik jump'éel k'iin a'alajil t'aan k'a'anan yo'osal u toj óolal u ts'o'omel pool. Tu particular, je'el u páajtal u detectar signos demencia.
K'iinil u ts'íibta'al: 23 ti' mayo ti' 2023